ABD’de vergi kredisi sonrası EV pazarı: Kaliforniya’nın 200 milyon dolarlık planı

Federal 7.500$ vergi kredisi bitince ABD’de EV satışları yavaşladı. Kaliforniya, 200 milyon dolarlık teşvikle baskıyı azaltıp talebi canlandırmayı hedefliyor.

Federal 7.500 dolarlık vergi kredisi sona erdikten sonra, ABD’nin elektrikli araç pazarı gözle görülür bir yavaşlama dönemine girdi. Bu kırılma özellikle 2025’in sonuna doğru belirginleşti: teşvikin bitişi öncesindeki satın alma telaşını sert bir talep düşüşü izledi. Bu tabloda Kaliforniya, satışları canlandırıp pazarı dengelemek amacıyla 200 milyon dolarlık yeni bir teşvik programını gündemine aldı.

Teşvik resmen 30 Eylül 2025’te son buldu. Son tarih yaklaşırken satışlar hızlanarak ABD pazarını çeyrek bazında rekor seviyelere taşıdı. Ancak destek ortadan kalkınca ivme sönümlendi; dördüncü çeyrek teslimatları geriledi ve bazı üreticiler elektrikli satışlarında yıllık bazda kayda değer düşüşler bildirdi.

Geçişin odağında ise Kaliforniya var. Eyalet, 2025’in üçüncü çeyreğinde yeni araç satışlarının neredeyse yüzde 30’unun sıfır emisyonlu sınıfına girmesiyle ülke liderliğini korudu. Fakat federal desteğin çekilmesi, pazarın en büyük engellerinden birini yeniden öne çıkardı: fiyat. Çoğu elektrikli model hâlâ 30.000 doların üzerinde konumlanıyor; gerçekten erişilebilir seçenekler sınırlı. Bu durum, tüketici kararlarının büyük ölçüde etiket fiyatıyla şekillendiğini hatırlatıyor.

Eyalet yetkilileri, yeni bir teşvikin bu baskıyı ne ölçüde hafifletebileceğini tartıyor. Önerilen programın iskeleti henüz net değil; düzenleyiciler, araç başına verilecek iade tutarları ve uygunluk kriterleri gibi ayrıntıların kesinleşmediğini belirtiyor. Yine de bütçenin ölçeği, federal sübvansiyonların bitişinin ardından pazarın daha fazla daralmasını yumuşatma çabasına işaret ediyor; kısa vadede nefes aldıracak bir tampon arayışı hissediliyor.

Üreticilerin verdiği tepkiler de zorluğun altını çiziyor. Talep yumuşarken bazı markalar elektrifikasyon planlarını revize etti, değer düşüklüğü kayıtları yaptı ya da ürün gamında odağı kaydırdı. Öte yandan, daha düşük fiyatlı elektriklilere yönelik beklenti yükseliyor; fiyat bariyeri kırılabildiği ölçüde bu modeller yaygınlaşmada kritik rol oynayabilir. Gerçek farkı yaratacak olan, hacim kazandıran erişilebilirlik eşiğinin aşılması.

Tüm bu gelişmeler, Kaliforniya’nın 2035’e kadar yeni araç satışlarının yüzde 100’ünü sıfır emisyonlu hale getirme hedefiyle doğrudan bağlantılı. Son dönemdeki oynaklık, geçişin ne kadar pürüzsüz ilerleyeceğine dair soru işaretlerini artırdı. Önerilen teşvik, federal destek olmadan ivmenin eyalet düzeyinde korunup korunamayacağını ya da elektrifikasyonun rotada kalması için daha derin yapısal adımların gerekip gerekmediğini erken aşamada gösterebilecek bir eşik olarak öne çıkıyor.