Tesla kazalarında açılmayan kapılar: veri, tasarım ve NHTSA incelemeleri

Bloomberg’in araştırması, Tesla kazalarında kapıların açılmamasıyla ilişkilendirilen en az 15 ölümü ve NHTSA’nın Model 3/Y incelemelerini ortaya koyuyor.

Son on yılda, çarpışma sonrası kapıların açılamadığı Tesla kazalarıyla ilişkilendirilen en az 15 ölüm kayda geçti. Bloomberg’in yürüttüğü soruşturmaya göre tablo çoğu kez benzer ilerledi: çarpışmanın ardından — kimi vakalarda bunu bir yangın izledi — yolcular içeride mahsur kaldı, ilk müdahale ekipleri ise araca erişmek için zamanla yarıştı.

Bu çalışma kapsamlı bir veri taramasına dayanıyor. Muhabirler, 2012–2023 yılları arasında ABD’de araç yangını içeren tüm ölümcül kazalara ait federal kayıtları inceledi; ardından 2024 ve 2025’teki benzer olayları bağımsız olarak tespit etti. Polis ve itfaiye tutanakları, otopsi belgeleri, kaza yeri fotoğrafları, 911 çağrı ses kayıtları ve yaka kamerası görüntülerinden oluşan binlerce sayfa doküman, her kazadan sonraki dakikaları adım adım ortaya koydu. Bu tablo, kapıları çalışmayan Tesla’ların etken olduğu yaklaşık bir düzine olayı ortaya çıkarırken, bu vakalarda en az 15 kişinin yaşamını yitirdiği belirlendi.

Bulgularda özellikle zamanlama dikkat çekti: bildirilen ölümlerin yarısından fazlası Kasım 2024 sonrasında meydana geldi. Eğilim, sorunun sönümlenmek yerine belirginleştiğine işaret ediyor.

Meselenin göbeğinde, 12 voltluk düşük gerilimli aküyle beslenen elektronik kapı kollarına duyulan güven var. Şiddetli çarpışmalarda bu akü hasar görebiliyor veya tamamen devreden çıkabiliyor. Böyle bir durumda kapılar fiziksel olarak sıkışmamış olsa bile elektronik mekanizmalar çalışmayabiliyor.

Tesla araçlarında mekanik acil açma mandalları bulunuyor, ancak gerçek bir kriz anındaki etkinlikleri tartışmalı. Bloomberg’in tespitlerine göre ön kapılardaki manuel mandallar kimi modellerde yetersiz işaretlenmiş; arka kapılardaki çözümler ise model ve üretim dönemine göre tutarsız. Bazı araçlarda hiç yok; bazılarında ise döşeme, paspas ya da hoparlör ızgaralarının altında gizlenmiş durumda. Dumanla dolu bir kabinde, yüksek stres altında bu mandalları bulmak pratikte düşündüğünüzden daha zor olabiliyor; tasarımın “keşfedilebilirlik” meselesi burada hayatî önem kazanıyor.

Konu düzenleyicilerin de radarında. 2025 Eylül ayında Ulusal Karayolu Trafik Güvenliği İdaresi, dış kapı kollarının çalışmaması şikâyetleri üzerine Tesla Model Y için bir soruşturma başlattı. Aralık ayında ise Tesla Model 3’e yönelik ayrı bir inceleme açıldı; odak noktası, acil durumdaki mekanik kapı açma sistemlerinin bir kaza sırasında yeterince erişilebilir ve net biçimde ayırt edilebilir olup olmadığıydı.

Tesla, ciddi bir çarpışma sonrası acil müdahaleye imkân tanımak için kapıların otomatik olarak kilitlerinden çözülmesi yönünde bir tasarım yaklaşımı benimsediğini belirtiyor; ancak bu özelliğin tüm modellerde bulunmadığını ve üretim tarihi ile konfigürasyona bağlı olabildiğini de ekliyor. Şirketin tasarım ekibine göre, mekanik ve elektroniği tek, daha sezgisel bir düzende birleştiren yeni bir kapı kolu sistemi üzerinde çalışmalar sürüyor.

Elektronik kapı kolları yalnızca Tesla’ya özgü değil, ancak kaza sonrası kapıların açılmamasına dair şikâyet hacmi bakımından şirket öne çıkıyor. Bloomberg’in tespit ettiği 15 ölüm, elektrikli araçlardaki tüm ölümcül kazaların küçük bir bölümüne karşılık gelse de, mahsur kalma vakalarını izleyen merkezi bir sistemin olmaması sorunun gerçek ölçeğini belirsiz kılıyor. Kesin olan şu: düzenleyici inceleme derinleşirken, ileri tasarım ile temel acil durum erişilebilirliği arasındaki denge otomotiv dünyasında mercek altında kalmaya devam edecek; kâğıt üzerindeki inovasyonun, gerçek dünyadaki ergonomi sınavında başarılı olup olmadığı asıl belirleyici olacak.